پژوهش‌های جغرافیای اقتصادی

پژوهش‌های جغرافیای اقتصادی

تحلیل اثرات کارآفرینی گردشگری بر بازساخت فضاهای روستایی (مطالعه موردی: سکونتگاه‌های روستایی شهرستان آوج، استان قزوین)

نوع مقاله : مقاله برگرفته از پایان نامه

نویسندگان
منیزه احمدی
جمشید عینالی
سعید شاهسوند
جغرافیا، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران
10.30470/jegr.2024.2024618.1160
چکیده
تضعیف فعالیتهای اقتصادی سنتی در مناطق روستایی به ویژه اقتصاد مبتنی بر منابع طبیعی همچون کشاورزی، معادن و نظایر آن در طی چند دهه اخیر، جستجوی راهکارهای جدید برای تقویت پایه های اقتصادی و تنوع بخشی به فعالیتهای اقتصادی-اجتماعی در مناطق روستایی را ضرورت بیشتری بخشیده است. در این میان کارآفرینی گردشگری به‌عنوان یکی از ارکان اصلی توسعه اقتصادی و اجتماعی، نقش مهمی در بازسازی و بهبود فضاهای روستایی ایفا می‌کند. پژوهش حاضر به تحلیل اثرات کارآفرینی گردشگری و بازساخت فضاهای روستایی می‌پردازد.و به لحاظ هدف از نوع تحقیقات کاربردی و از نظر ماهیت و روش در زمره تحقیقات توصیفی- تحلیلی محسوب میشود. برای گردآوری دادهها از مطالعات کتابخانهای و میدانی استفاده گردید. قلمرو مکانی آن،11روستای هدف گردشگری ،شهرستان آوج است. جامعه آماری پژوهش 2546 خانوار روستایی ساکن در این روستاها می-باشند که نمونه گیری آنها بر اساس فرمول اصلاح شده کوکران برابر با 250 خانوار به دست آمد. ابزار اصلی پژوهش پرسشنامه‌ بود که روایی آن از طریق آلفای کرونباخ بررسی شد (81/0=a ). تجزیه و تحلیل داده‌ها با استفاده آزمون t تک نمونه‎ای، فریدمن و تحلیل مسیر مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته است. نتایج پژوهش نشان می‌دهد، کارآفرینی گردشگری به ترتیب در ابعاد کالبدی، اجتماعی- فرهنگی، زیست محیطی و اقتصادی مؤثر است. مهمترین گویه های مؤثر بر ابعاد کالبدی شامل استفاده از سبک‌های معماری و فناوری‎های جدید در بخش مسکن، افزایش رقابت برای تملک اراضی بکر و زیبا در دامنه‌ها و حاشیه رودخانه می باشد. علاوه بر این نتایج تحلیل مسیر نشان می دهد، شاخص اجتماعی- فرهنگی با مقدار بتای (0.293) بالاترین اثر را در کارآفرینی گردشگری داشته است.
کلیدواژه‌ها
کارآفرینی گردشگری
بازساخت
توسعه روستایی
استان قزوین

عنوان مقاله English

Analyzing the effects of tourism entrepreneurship on the reconstruction of rural spaces (Case Study: Rural Settlements of Avaj township,, Qazvin Province)

نویسندگان English

Manijeh Ahmadi
Jamshid Einali
Saeed Shahsavand
Department of Geography, Faculty of Humanities, University of Zanjan,
چکیده English

The weakening of traditional economic activities in rural areas, especially the economy based on natural resources such as agriculture, mining, etc., over the past few decades has made it more necessary to seek new solutions to strengthen the economic foundations and diversify socio-economic activities in rural areas.Tourism Entrepreneurship as a Key Factor in the Economic and Social Development of Rural Areas A Study on the Reconstruction of Rural SpacesTourism entrepreneurship, as one of the main pillars of economic and social development in rural areas, plays a significant role in the reconstruction and improvement of rural spaces. This study aims to analyze the affecting tourism entrepreneurship and the reconstruction of rural spaces. The research is applied in its objectives and descriptive-analytical in terms of its nature and methodology. Data were collected through both library and field studies. The spatial scope of the study includes 11 tourist-oriented villages in Avaj County. The statistical population consists of 2,546 rural households residing in these villages, with a sample of 250 households selected based on the adjusted Cochran formula. The main research instrument was a questionnaire, whose validity was tested using Cronbach's alpha (α = 0.81). Data analysis was conducted using one-sample t-tests, Friedman tests, and path analysis. The results of the study indicate that tourism entrepreneurship significantly influences the physical, socio-cultural, environmental, and economic dimensions. The most important factors affecting the physical dimension include the use of new architectural styles and technologies in housing, as well as increased competition for the ownership of pristine and scenic lands in the foothills and riverbanks. Furthermore, the results of path analysis reveal that the socio-cultural index has the highest impact on tourism entrepreneurship, with a standardized beta coefficient of (0.293)

کلیدواژه‌ها English

Tourism entrepreneurship
Reconstruction
Rural development
Qazvin province

اکبرپور سراسکانرود، محمد؛ رحیمی، محسن ؛ و محمدی, فاضل. (1390). «سنجش تأثیرات استقرار گردشگری در توسعه پایدار مطالعه موردی شهرستان هشترود»، مجله برنامه ریزی منطقه ای، شماره 3، صص:94-103.

حسام، مهدی؛ رضوانی، محمدرضا؛ فرجی سبکبار، حسنعلی و باستانی، سوسن. (1396). «بررسی توسعه کارآفرینی گردشگری در مناطق روستایی (مطالعه موردی: روستاهای لاریجن)»، جغرافیای انسانی، دوره 48، ش 4، ص: 603-616.

رضوانی محمد رضا، نجارزاده، محمد. ترابی.ذدبیح الله.(۱۳۹۶). «چالش‌ها و بحث‌های توسعه گردشگری کشاورزی مطالعه موردی دهستان شاهرود»، مطالعات مدیریت گردشگری، دوره 11، ش 36، ص: 61-84.

رکن الدین افتخاری، عبدالرضا.، قادری، اسماعیل (1381). «نقش گردشگری روستایی در توسعه روستایی»، مجله مدرس، دوره 6، ش 1، صفحات 23-30.

سازمان برنامه و بودجه استان قزوین (1394). «مجله آماری استان قزوین»، قزوین، انتشارات سازمان برنامه و بودجه.

سجاسی قیداری، حمدالله، رکن الدین افتخاری، ععبدالرضا، مهدوی، داوود. (1395). توسعه پایدار کارآفرینی گردشگری با تاکید بر مناطق روستایی، تهران، سمت.

صفری، سعید، محمد میرزایی بافقی، ملیحه. (1393). شناسایی و اولویت بندی فرصت های کارآفرینی در صنعت گردشگری (مطالعه موردی: شهر یزد) ، مطالعات مدیریت گردشگری، دوره 9، ش 26، ص 127. -149.

فرجی سبکبار، حسن.، مطیعی لنگرودی، حسن، یداللهی فارسی، جهانگیر، کریم زاده، حسین.(1393). "شناسایی و تحلیل فضایی بسترهای مناسب برای فرصت های کارآفرینی در گردشگری روستایی مطالعه موردی: مناطق روستایی شهرستان ورزگان"، فضای جغرافیا، جلد 14، ش 45، صص:46-19

قربانی، رسول، زادولی، فاطمه، زادولی خواجه، شاهرخ. (2014). «توجه به اثرات منفی توسعه گردشگری بر جذب گردشگران در روستاها (مطالعه موردی: روستای کندوان شهرستان اسکو)»، مجله برنامه ریزی منطقه ای، شماره 14، ص: 103-108.

قنبری، سیروس. دهقان، محمد.حسین. میرکی اناری، حسین (1394). عوامل مؤثر بر توسعه کارآفرینی در گردشگری روستایی، مطالعات گردشگری، 32، ص: 1-20.

نجفی خوشکه تاوه، پری، آزادی، سیامک. (1391) اهمیت ارتقای کارآفرینی در صنعت گردشگری، همایش ملی کارآفرینی و مدیریت کسب و کار دانش بنیان، دانشگاه مازندران، آبان 1391.

Alston, M. (2007), "Globalization, rural restructuring and health service delivery in Australia: policy failure and the role of social work?" Health Soc Care Community, 15(3):195-202.
Babaei, M. H., Afsharzadeh, N., Ghasemi, J., & Karimian, N. (2023). Analysis of the Effects of Tourism Entrepreneurship on Rural Development (Case Study: Rural Areas of Rijab District in Kermanshah Province). Journal of Entrepreneurship Research, 2(3), 89-111. doi: 10.22034/jer.2023.1985978.1020
Butler, R. W. (1980). "The Concept of a Tourist Area Cycle of Revolution: implications for the management of resources", Canadian Geographer, 14: 5-12.
Cambridge. (2004)."Cambridge advanced learner’s dictionary", Third edition, Cambridge publication.
Chowdhury, M.S. (2007). "Overcoming Entrepreneurship Development Constraints: The Case of Bangladesh", Journal of Enterprising Communities: People and Places in the Global Economy, Vol. 1, No 3, pp: 240-251.
Dees, G. (2001). "The meaning of social entrepreneurship", Stanford Graduate Business School.
Drăgulănescu, I.V.; Druţu M. (2012). "Rural Tourism for Local Economic Development", International Journal of Academic Research in Accounting, Finance and Management Sciences, Volume 2, Special Issue 1, pp. 196-203.
Figueiredo, E., Raschi, A. (2013). "Trekking out of the crisis: is there a role for rural
Frederick Dayour Elizabeth Agyeiwaah, , Felix Elvis Otoo & Ben Goh,(2023)"Sustainable tourism entrepreneurship and environmental impact in rural areas." Journal of Sustainable Tourism, 31(2), 211-227.
Ge, D., Long, H., Zhang, Y., Ma, L., Li, T.(2018b). "Farmland transition and its influenceson grain production in China". Land Use Pol. 70, 94–105.
Ge, D., Long, H., Zhang, Y., Tu, S. (2018a). "Analysis of the coupled relationship between
Giulia, F. Silva, O. (2014). "Self-employment and entrepreneurship in urban and rural labor -markets", Journal of Urban Economics, No. 84 pp 67–85.
grain yields and agricultural labor changes in China". J. Geogr. Sci. 28, 93–108.
Gürol, Y. and N. Atsan, (2008). "Entrepreneurial Characteristics among University Students and -Training in Turkey", Education and training, Vol. 48, Issue. 1, pp: 25-38.
Hall, C, M., Page, S, J. (2010). "The Geography of Tourism and Recreation - Environment, Place- and Space", Rutledge, London.
Hoggart, K., Paniagua, A. (2001). "What rural restructuring?" Journal of Rural Studies,17 (1), 41–62.
Johnson,k.R,Huang,T.,& Doyle,A(2023)"Social impacts of tourism entrepreneurship in rural communities." Tourism Review, 78(1), 105-119.
Long, H. L., Tu, S. S., Ge, D. Z., Li, T. T., & Liu, Y. S. (2016). "The allocation and management of critical resources in rural China under restructuring: Problems and prospects", Journal of Rural Studies, 47, 392–412.
Long, H., Liu, Y.(2016) "Rural restructuring in China", Journal of Rural Studies, 47, 387–391.
Long, H., Qu, Y. (2018). "Land use transitions and land management: a mutual feedback perspective", Land Use Pol, 74, 111–120.
Md Sharif, N., Tuan Lonik, T. (2017). "Sustaining the Entrepreneurship in Rural Tourism Development", International Journal of Multicultural and Multireligious Understanding, Volume 4, Issue 6, pp: 31-42.
Muresan, I.C., Oroian, C.F., Harun, R., Arion, F.H., Porutiu, A., Chiciudean, G.O. (2016)."Local resident's attitude toward Sustainable rural tourism development", Sustainability,8(1),100.https://doi.org/10.3390/su8010100
Ping, Y. Yanbin, L., Fanghui, J., Xingsen, L. (2017). "A Study on Farmers' Agriculture related Tourism Entrepreneurship Behavior", Information Technology and Quantitative Management (ITQM 2017), Procedia Computer Science 122 (2017), pp: 743–750.
Pivčević, S. (2005). "Constraints and Opportunities of Agro-Tourism Development in Republic of Croatia with the Special Stress on Sinj Region", Sixth International Conference on Enterprise in Transition, Bol, island of Brač, May 2005.
Qin, W. G; Ye P. (2017) "Reconstruction in the cold area based on the background of “beautiful countryside”—A case study of Wang Hongzhen village in Baicheng City, Jilin Province Di, 2nd International Conference on Architectural Engineering and New Materials (ICAENM 2017), ISBN: 978-1-60595-436-3 (Research on Rural Space).
Roozbahani, A., Moradi, H., & Abassi, H. (2023). Analysis of Spatial Reconstruction Capacity of Tourism Entrepreneurship in Rural Area Development (Case study; Samen district of Malayer county). Geography and Development, 21(70), 27-51. doi: 10.22111/gdij.2023.7402
Sharpley, R. (2002). Rural Tourism and The Challenge of to Urism Diversication the Case of Cyprus, Tourism Management.
Shuangshuang Tua, Hualou Longb, Yingnan Zhangb, Dazhuan Geb, c, d, Yi Qu. (2018). Rural restructuring at village level under rapid urbanization in metropolitan suburbs of China and its implications for innovations in land use policy, Habitat International,77, 143-152.
Sirima, A. & Backman, K. (2013) "Communities’ Displacement from National Park and Tourism Development in the Usangu Plains, Tanzania". Current Issues in Tourism, 16, 719-735.
Su, M.M., Wall, G., &Wang, S.G. (2017). " fishing tourism and island development in Changshan Archipelago, Changdao, China". Island Studies Journal,12(2),127–142.
tourism?" Working group number: 17, XXV ESRS Congress, Florence, Italy, 29 July- 1
Tu, S. S., & Long, H. L. (2017). "Rural restructuring in China: Theory, approaches and research prospect". Journal of Geographical Sciences, 27(10), 1169–1184.
Tu, S., Long, H., Zhang, Y., Ge, D., Qu, Y., (2018). "Rural restructuring at village level under rapid urbanization in metropolitan suburbs of China and its implications for innovations in land use policy". Habitat International,77, 143–152.
Wu, C. J. (2001). "Problems of the sustainable development of agriculture and rural economy in China: Case studies of agricultural area of different types, Beijing, China Environmental Science Press.
Wu, J. Zhuo, S. Wu, Z. (2017)."National innovation system, social entrepreneurship, and rural economic growth in China", Technological Forecasting and Social Change, Vol.121, PP: 238-250.
Yousefzadeh, Ramin.BodaghikhajehNoubar, Hossin,Alavimatin.Yaghob,(2023)"Ruralntrepreneurship and the role of tourism in economic revitalization." Journal of Rural Development, 41(2), 89-102
Zamora, O. M. (2011). "Development Instruments for the Cross-Border Cooperation in Ukraine, In: Problems of tourism development on rural areas", Krystyna Krzyżanowska (ed.), Warsaw University of Life Sciences Press, Warsaw, pp: 109- 121.
Zhang, Y., Li, X. B., Song, W., & Zhai, L. (2016). "Land abandonment under rural restructuring in China explained from a cost-benefit perspective". Journal of Rural Studies, 47, 524–532.
پژوهش‌های جغرافیای اقتصادی
دوره 5، شماره 18
زمستان 1403
زمستان 1403
صفحه 80-94

  • تاریخ دریافت 21 اسفند 1402
  • تاریخ بازنگری 01 دی 1403
  • تاریخ پذیرش 07 دی 1403