پژوهش‌های جغرافیای اقتصادی

پژوهش‌های جغرافیای اقتصادی

بررسی اثر شاخص‌های مالی بر فقر در کشورهای در حال توسعه و توسعه یافته منتخب

نوع مقاله : علمی-پژوهشی

نویسندگان
امیر جباری 1
ناهید اعظمی 2
ندا حیدری 3
1 استادیار گروه اقتصاد، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران
2 کارشناسی ارشد اقتصاد، علوم انسانی، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران
3 دانشجوی کارشناسی ارشد اقتصاد، علوم انسانی، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران
10.30470/jegr.2024.2033731.1193
چکیده
بخش مالی با تسهیل مبادلات، اعطای اعتبارات، کاهش ریسک و ارایه سایر خدمات مالی نقش مهم و بالقوه‌‌ای در افزایش متوسط سطح درآمد و همچنین کاهش آسیب‌پذیری افراد فقیر در برابر نوسانات درآمد و نیز بسترسازی برای مشارکت بیشتر آنها در جریان رشد اقتصادی دارد. در این پژوهش، به دلیل اهمیت روزافزون بازاراهای مالی در دنیا و تاثیر آن بر فقر، به بررسی شاخص‌های مالی و فقر در کشورهای در حال توسعه و توسعه یافته منتخب من جمله ایران پرداخته شده است. در این پژوهش شاخص‌های مالی شامل: توسعه مالی، عمق مالی، دسترسی مالی، کارایی مالی و شاخص کل بازار به همراه متغیرهای کنترل شامل: درآمد سرانه، نرخ تورم، درجه باز بودن تجاری، مخارج دولت می‌باشد. متغیرهای وابسته نیز شاخص‌های فقر که شامل ضریب جینی و شکاف درآمدی برای این کشورها می‌باشد. داده‌های مورد استفاده تحقیق از سال 2021- 1997 برای  هفت کشور توسعه یافته و پنچ کشور در حال توسعه من جمله  ایران با الگوی اقتصادسنجی دادهای تابلویی و اثرات ثابت  انجام شده است.  نتایج این تحقیق نشان می‌دهد که در کشورهای توسعه یافته بین توسعه مالی، عمق مالی، دسترسی مالی، کارایی مالی و شاخص کل بازار به عنوان متغیرهای توضیحی با شاخص های فقر رابطه معکوسی وجود دارد. همچنین، نتایج برآورد الگوی اثرات ثابت برای کشورهای در حال توسعه حاکی از آن دارد که شاخص های مالی تاثیری بر کاهش فقر نداشته و حتی شاخص کارایی بازار و شاخص کل بازار باعث افزایش شکاف فقر می‌شوند
کلیدواژه‌ها
توسعه مالی، فقر، ضریب جینی، شکاف درآمدی، دادهای تابلویی

عنوان مقاله English

Investigating financial index and poverty in selected developing and developed countries

نویسندگان English

Amir Jabbari 1
nahid Azmi 2
Neda Heydari 3
1 Assistant Professor, Department of Economics, Faculty of Human Siences, University of Zanjan. , Zanjan, Iran
2 Master of Economics , University of Zanjan. , Zanjan, Iran
3 Master's student in Economics, University of Zanjan , Zanjan, Iran
چکیده English

In this study, due to the increasing importance of financial markets globally and their impact on poverty, an examination has been conducted on financial and poverty indicators in selected developing, developed countries, and including  Iran. The financial indicators in this study include financial development, financial depth, financial access, financial efficiency, and the total market index along with control variables such as per capita income, inflation rate, trade openness, and government expenditure. The dependent variables also include poverty indicators such as the Gini coefficient and income gap for these countries. Research data from 1997 to 2021 for developed, developing countries, and Iran have been analyzed using econometric panel data and fix effect models.The results of this study indicate that in developed countries, there is an inverse relationship between financial development, financial depth, financial access, financial efficiency, and the total market index as explanatory variables with poverty indicators. Also, estimating fixed effects models for developing countries suggests that financial indicators have no impact on poverty reduction and even market efficiency and the total market index may increase the poverty gap.

کلیدواژه‌ها English

Financial Development, Poverty, Gini Coefficient, Income Gap, Panel Data Model

عباس، زاهر، افشان، گل و مصطفی، غلام. (1401). تأثیر توسعه مالی بر رشد اقتصادی و توزیع درآمد: شواهد تجربی از کشورهای با درآمد متوسط پایین‌ و‌متوسط، بالا،  مطالعات تحقیقات توسعه، شماره 9، صفحات 117-128.

خشنودی، عبدالله، صباغ کرمانی، مجید، یاوری، کاظم و حسینی‌نسب، ابراهیم. (1391). بررسی ثبات مالی بخش بانکی و عوامل مؤثر بر آن در ایران با استفاده از شاخص‌های Z-Score، فصلنامه سیاست اقتصادی، شماره 4، صفحات 74-100.

نوفرستی، محمد و محمدی، فردین. (1388). تحلیل تأثیر شوک‌های کلان اقتصادی بر توزیع درآمد در ایران، پژوهشنامه اقتصادی ایران، شماره 13، صفحات 31-52.

میر‌باقری‌، میرناصر و شکوهی‌فرد، سیامک. (1395). مطالعه تطبیقی تأثیر توسعه مالی بر توزیع درآمد و فقر در کشورهای اسلامی منتخب (رویکرد داده‌های پانل)، پژوهش‌های رشد و توسعه اقتصادی، شماره7، صفحات 97-112.

محمدی، احمد، خانزادی، نوید و حبیبی، فاتح. (1396). تجزیه نابرابری درآمد در استان کردستان به تفکیک مناطق شهری و روستایی، فصلنامه سیاست اقتصادی، شماره 9، صفحات 131-156.

Beck, T., Demirguc-Kunt, A., Levine, R. (2007), Finance, inequality and the poor, Journal of Economic Growth,12 (1), 27 -49.
Bowden, Roger J,(2015), Giving Gini direction: An asymmetry metric for economic Disadvantage, Economics Letters, Vol 138,PP96-99.
Coricelli, F and I Roland (2008), Finance and Growth: When Does Credit Really Matter?, CEPR Discussion Paper No. 6885. C.E.P.R. Discussion Papers.
FitzGerald, Valpy.(2006). Financial Development and Economic Growth: a Critical View., World Economic and Social Survey,182,PP 1-33.
Guru, Biplab Kumar and Yadav, Inder Sekhar.(2019). Financial Development and Economic Growth: Panel Evidence from BRICS, Journal of Economics, Finance and Administrative Science,24, PP 113-126.
Juan Piñeiro-Chousaa , Marcos Vizcaíno-Gonzálezb , Jérôme Caby.(2018), Financial development and standardized reporting: A comparison among developed, emerging, and frontier markets , Journal of Business Research, vol 101,PP 797-802.
Levine, R. (1997). Financial development and economic growth: Views and agenda. Journal of Economic Literature,35 (2), 672 -688.
Levine, Ross.(1997). Financial Development and Economic Growth: Views and Agenda, Journal of Economic Literature, Vol. 35, No. 2 , pp. 688-726 .
Noferesti, Mohammad and Mohammadi, Fardin.(2009).  Analyzing the Effects of Macroeconomic Shocks on Income Distribution in Iran, Iranian Journal of Economic Research,Vol 13,PP 31-52.(in Persian)
Pam Zahonogo.(2016), Financial Development and Poverty in Developing Countries: Evidence from Sub-Saharan Africa, International Journal of Economics and Finance
Rajan, R., Zingales, L. (2003), Saving capitalism from the capitalists: Unleashing the power of financial markets to create wealth and spread opportunity,.New York: Crown Business, 8.6.
Ravallion, M. (2001), Growth, inequality and poverty: Looking beyond average, World Development,29 (11), 1803 -1815.
Naceur, M. S. B., & Zhang, R. (2016). Financial Development,Inequality and Poverty: Some International Evidence. International Review of Economics & Finance,Vol 61,PP1-16.
www.IMF.com
www. World Bank.com
پژوهش‌های جغرافیای اقتصادی
دوره 6، شماره 21
پاییز 1404
پاییز 1404
صفحه 124-139

  • تاریخ دریافت 05 تیر 1403
  • تاریخ بازنگری 01 مهر 1403
  • تاریخ پذیرش 13 آبان 1403