Economic Geography Research

Economic Geography Research

Analysis of the impact of information and communication technology on the sustainable development of rural settlements Study case: Rural ICT offices of South Khorasan province

Document Type : Articles extracted from Thesis

Authors
Seddigheh Ggisari 1
Farhad Azizpur 2
Hamid Jalalian 2
Hasan Afarakhte 3
Rostam Saberifar 4
1 PhD Student of Geography and Rural Planning, Human Geography Group, Faculty of Geography, Kharazmi University, Tehran, Iran.
2 Associate Professor of Geography and Rural Planning, Human Geography Group, Faculty of Geography, Kharazmi University, Tehran, Iran.
3 Professor of Geography and Rural Planning, Human Geography Group, Faculty of Geography, Kharazmi University, Tehran, Iran.
4 Associate Professor of Geography and Urban Planning, Payam Noor University, Tehran, Iran.
10.30470/jegr.2025.2044812.1241
Abstract
Information and communications technology (ICT) in rural areas is considered one of the strategies for sustainable development today. The aim of this study is to examine the impact of ICT on the sustainable development of rural settlements in South Khorasan Province. This research, which is applied in nature, was conducted using quantitative methodology. The statistical population includes villages with ICT offices (totaling 203 villages according to statistics from 2021) across 11 counties in South Khorasan Province. For a detailed study, 10% of the villages, comprising 32 villages with a total population of 24871, were selected as the study sample. Using Cochran's formula and a confidence level of 95%, 380 individuals were randomly surveyed. For analysis, regression techniques and structural equation modeling (SEM) were employed using Smart PLS software. The results indicate that ICT has facilitated transformations in environmental-ecological, socio-cultural, economic, spatial-physical dimensions, and ultimately sustainable development. A key point is that although this effectiveness has impacted all dimensions, it has not been uniform; specifically, the natural-ecological dimension has undergone more significant changes compared to others. Villages that quickly recognize the opportunities provided by ICT can compensate for their backwardness. Given the close relationship between this technology and sustainable development and integrated development, efforts should be made to remove existing barriers affecting the impact of these offices on the studied dimensions to maximize benefits for the villages.
Keywords
Information and communication technology, Sustainable development of rural settlements, Rural ICT office, South Khorasan province

آسیایی زاده، اکبر. (1393). بررسی عوامل کلیدی موفقیت دفاتر ICT روستایی در ارائه خدمات بانکی. پایان‌نامه کارشناسی ارشد رشته مدیریت، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان.

آلبا، عبداله. (1390). تحلیل تأثیر تعاونی‌های مرزنشینان بر معیشت پایدار روستایی شهرستان سراوان. پایان‌نامه کارشناسی ارشد جغرافیا و برنامه‌ریزی روستایی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه زابل سیستان و بلوچستان.

آیت، سید سعید؛ و اعظمیان؛ الهه. (1390). تأثیر فناوری اطلاعات و ارتباطات بر توانمندسازی زنان روستایی. نشریه روستا و توسعه، 14 (3)، صص 164-151.

ایراندوست، کیومرث؛ آشوری، کسری؛ و تولایی، روح اله. (1398). ضرورت شناسایی روستاهای دارای توان توسعه در فرایند برنامه‌ریزی نمونه موردی: شهرستان بیجار. نشریه برنامه‌ریزی فضایی (جغرافیا)، 9 (2)، صص 70-47.

برقندان، ابولقاسم؛ پازند، مجید؛ و بختیاری، احمد. (1389)، نقش زیرساخت‌های اطلاعاتی و ارتباطی در توسعه روستایی. اولین کنفرانس ملی مسکن و توسعه کالبدی روستا، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان.

بهادری امجز، فرخ لقا؛ عنابستانی، علی‌اکبر؛ و توکلی نیا، جمیله. (1401). نقش مؤلفه‌های اصلی شکل‌گیری رهیافت رشد هوشمند در توسعه پایدار سکونتگاه‌های روستایی (مطالعه موردی: شهرستان جیرفت). نشریه برنامه‌ریزی فضایی، 12 (2)، صص 118-91.

تقی پور، سعید؛ و استعلاجی، علیرضا. (1402). تأثیر جایگاه ICT روستایی در توسعه اقتصادی پایدار روستاهای استان قزوین با تأکید بر سیماک (سامانه یکپارچه مدیریت املاک و اماکن کشور). نشریه مهندسی جغرافیایی سرزمین، 7 (2)، صص 384-367.

جمعه پور، محمود. (1402). مقدمه‌ای بر برنامه‌ریزی توسعه روستایی: دیدگاه‌ها و روش‌ها. چاپ دهم، تهران: انتشارات سمت.

چشم‌انداز اقتصاد ایران از نگاه بانک جهانی. (1398). اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی، تهران. نشر معاونت بررسی‌های اقتصادی.

خانیکی، هادی؛ و شاه قاسمی، زهره. (1394). تحول مفهومی «ارتباطات» و «توسعه» در برنامه‌های توسعه ایران (مطالعه موردی: آخرین برنامه توسعه نظام گذشته سال 1355 و نخستین برنامه توسعه سند چشم‌انداز جمهوری اسلامی ایران سال 1383). نشریه مطالعات توسعه اجتماعی -فرهنگی، 4 (3)، صص 110-83.

خلیل مقدم، بیژن؛ خاتون‌آبادی، سید احمد؛ و کلانتری، خلیل. (1387). بررسی عوامل مؤثر بر میزان پذیرش فناوری اطلاعات و ارتباطات در مرکز جامع خدمات ICT قرن‌آباد استان گلستان. نشریه روستا و توسعه، 11 (3)، صص 67-51.

خواجه شاهکوهی، علیرضا؛ مهدوی، شهرام؛ و کرمی، شهاب. (1391). ارزیابی و تحلیل نقش فناوری اطلاعات و ارتباطات (ICT) بر کیفیت زندگی روستائیان (مطالعه موردی: روستای قرن‌آباد گرگان). همایش ملی توسعه روستایی، دانشگاه گیلان، شهر رشت.

رجبی جورشری، مجید؛ امیر عضدی، طوبی؛ سرور، رحیم؛ و توکلی نیا، جمیله. (1402). ارزیابی تحقق شهر هوشمند با تأکید بر رویکرد کیفیت زندگی شهری (مورد مطالعه: منطقه دو شهر تهران). نشریه تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی، 23 (70)، صص 504-487.

سالنامه آماری استان تهران. (1395). تهران: سازمان مدیریت برنامه‌ریزی کشور-مرکز آمار ایران.

سرایی، سودابه؛ امینی، امیر مظفر؛ معتمد، محمد کریم؛ و امیری، زهرا. (1392). نقش فناوری اطلاعات و ارتباطات در اقتصاد روستاها. همایش ملی توسعه روستایی، دانشگاه گیلان، شهر رشت.

صیدایی، سید اسکندر؛ و هدایتی مقدم، زهرا. (1391). ارزیابی نقش دفاتر فناوری اطلاعات و ارتباطات روستایی در ارائه خدمات به نواحی روستایی؛ مطالعه موردی: روستاهای سین، مهرگان، مدیسه و کبوتر آباد در استان اصفهان. نشریه جغرافیا و برنامه‌ریزی محیطی، 23 (1)، صص 146-129.

طولابی نژاد؛ مهرشاد. (1397). تبیین محرومیت روستایی بر اساس شاخص‌های منطقه‌ای و در ارتباط با پایدار زیست‌محیطی (مورد: شهرستان پلدختر). رساله دکترای جغرافیای و برنامه‌ریزی روستایی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان.

عاملی فر، ملیکا؛ مجروحی سردرود، جواد؛ و فخیمی، امیر هوشنگ. (1401). بررسی نقش اینترنت‌های اشیا، سرویس، مردم و انرژی در شهرهای هوشمند (مطالعه موردی: شهر تهران). اولین همایش مهندسی عمران و منابع زمین، تهران.

عبادپور فرشباف، محمدرضا. (1390). تحلیل و اثربخشی نقش پست‌بانک در دفاتر فناوری اطلاعات و ارتباطات روستایی و پیاده‌سازی دولت الکترونیکی (مطالعه: استان آذربایجان شرقی). پایان‌نامه کارشناسی ارشد رشته مدیریت فناوری اطلاعات، دانشکده فنی، دانشگاه پیام نور تهران.

علوی زاده، سید امیرمحمد. (1386). الگوهای توسعه اقتصادی - اجتماعی با تأکید بر توسعه پایدار روستایی در ایران. نشریه اطلاعات سیاسی- اقتصادی، شماره 246، صص 201-190.

علویون، سید جابر؛ منهاج، محمدحسین؛ و الهیاری، محمدصادق. (1393). امکان‌سنجی بازاریابی الکترونیک برنج در شهرستان رشت. نشریه پژوهش‌های ترویج و آموزش کشاورزی، 5 (1)، صص 83-69.

عنابستانی، علی‌اکبر؛ بهادری امجز، فرخ لقا؛ و توکلی نیا، جمیله. (1402). تبیین سناریوهای اثرگذاری رهیافت رشد هوشمند بر پایداری سکونتگاه‌های روستایی (مطالعه موردی: شهرستان جیرفت). نشریه جغرافیا و توسعه، 21 (71)، صص 54-26.

عنابستانی، علی‌اکبر؛ و کلاته میمری، رقیه. (1401). بررسی و تحلیل پیشران‌های کلیدی مؤثر در شکل‌گیری توسعه هوشمند روستایی با استفاده از مدل کیفی شوارتز (مطالعه موردی: شهرستان جوین). نشریه مطالعات جغرافیایی مناطق کوهستانی، 3 (9)، صص 23-1.

گروسی، مهدی؛ و عسگری، فرید. (1403). آینده‌پژوهی در زمینه کاربرد فناوری‌های نوین در مدیریت بازرگانی بانکی. هفدهمین همایش ملی پژوهش‌های مدیریت و علوم انسانی در ایران، تهران.

محمدپور، احد؛ و شیرازی، مولود. (1395). نقش پایداری اجتماعی در ارتقاء کیفیت زندگی مجتمع‌های مسکونی. اولین کنفرانس بین‌المللی معماری هدف، دانشکده علم و صنعت شیراز.

ملک سعیدی، حمیده؛ و حسین محمدی، مریم. (1387). واکاوی نقش فناوری اطلاعات و ارتباطات در دستیابی به توسعه پایدار کشاورزی و روستایی. اولین همایش ملی مدیریت و توسعه کشاورزی پایدار در ایران، موسسه عالی علمی و پژوهشی سیمای دانش، شهر شوشتر.

ملکی، سعید. (1390). بررسی وضعیت و مطالعه تطبیقی ICT روستایی در ایران (نمونه موردی: روستاهای استان خوزستان). نشریه مسکن و محیط روستا، 30 (133)، صص 70-49.

منشور ملل متحد. (1945). فصل نهم، ماده 55.

نوروزی، اصغر. (1400). واکاوی شاخص‌ها و امکان‌سنجی توسعه روستای هوشمند (نمونه مورد مطالعه: روستای آورگان). نشریه جغرافیا، 19 (68)، صص 263-251.

Albara, A. M. & Rakibul, Md. (2017). Factors affecting the adoption of information and communication technology in small and medium enterprises: a perspective from rural Saudi Area. Information Technology for Development, 25(4), 715-738. https://doi.org/10.1080/02681102.2017.1390437
Aziiza, A.A. & Susanto, T. D. (2020). Information System Departmeent Surabaya. Indonesia.
Goulet, D. (2008). Project of Development Ethics: Choices in Methodology, Focus and Organization. Working Paper, Journal of Human Development, 3 (9), 453-474. https://doi.org/10.1080/14649880802236755
Gupta, A. & Autam, S. (2017). ICT for Rural Development: Opportunities and Challenges. International Journal of Information & Computation Technology. 7(1), 13-23.
Haas, M. (1992). Polity and Society: Philosophical Underpinnings of Social Science Paradigms. New York and London: Praeger. https://www.amazon.com/Polity-Society-Philosophical-Underpinnings-Paradigms/dp/0275935582
Kalinka, M., Geipele, S., Pudzis, E., Lazdins, A., Krutova, U., & Holms, J. (2020). Indicators for the smart development of villages and neighbourhoods in Baltic Sea coastal areas. Sustainability, 12(13), 5293.
Leng, C., Ma, W., Tang, J. & Zhu, Z. (2020). ICT adoption and income diversification among rural households in China. Applied Economics, 52(33), 3614-3628.
Ore, M., & Melbarde, V. (2017). Resources of environment: aspects of smart rural development. In Economic Science for Rural Development Conference Proceedings (No. 45).
Rao, S. S. (2009). Role of ICTs in India Rural Communities. Journal of Community Information, 5(1). https://doi.org/10.15353/joci.v5i1.2467
Roy, S. & Joseph, D. (2021). Psychology and Education. Interdisciplinary Journal. 58(2), 254-265. www. Psychology and Education. Net.
Shaw, S. E., & Chambers, E. J. (2004). A primer on Western Canadian Entrepreneurship. The Western Centre for Economic Research gratefully acknowledges the support of Western Economic Canada; 74, 1-58.
Shucksmith, M. (2002). Endogenous Development, Social Capital and Social Inclusion: perspectives from leader in the UK. Sociologia Ruralis, 40 (2), 208–218. https://doi.org/10.1111/1467-9523.00143
Sunita, D. (2017). ICT in Rural Development of India. 4th international Conference on Recent Research Development, Social Science and Humanities, Institution of Electronics and Telecommunication Engineers, Chandigarh, India.
Vander, ploge, jan, d. (2002). Rural Development: from Practice and Policies toward Theory in Sociologica Ruralist. 40 (4). https://doi.org/10.1111/1467-9523.00156
Zavratnik, V., Podjed, D., Trilar, J., Hlebec, N., Kos, A., & Stojmenova Duh, E. (2020). Sustainable and community-centred development of smart cities and villages. Sustainability, 12(10), 3961. https://doi.org/10.3390/su12103961
Economic Geography Research
Volume 6, Issue 22
Autumn 2025
Pages 49-65

  • Receive Date 10 November 2024
  • Revise Date 03 January 2025
  • Accept Date 09 January 2025